|
6.ASLİYE TİCARET MAHKEMESİNE,
Dosya No:2011/205
Kooperatifimizin 4.Olağanüstü Genel Kurulunda kabul edilen sözleşme ile Kooperatif ortakları çok zor duruma düşürülmüşler ve hukuka aykırı kararlarla ortaklar ciddi anlamda zarara sokulmuşlardır.
Sayın mahkeme heyeti, tüm ortaklarca da bilindiği gibi uzun yıllardan beri (1993 yılından) ev sahibi olabilme umuduyla yaşamaktayız. 09.05.2010 tarihinde yapılan 19.Olağan Genel Kurulu ile yapılaşmaya geçmek amacıyla komisyon oluşturulmuş ve 08.08.2010 tarihinde yapılan 3. Olağanüstü Genel Kurul ile yönetim kuruluna sözleşme yapma yetkisi verilmiş ve hazırlanan sözleşme 27 Şubat 2011 tarihinde MEB şura salonunda yapılan 4.Olağanüstü Genel Kurulda sözleşmeyi bilmeyen ve ne gibi zararlar getirdiğini düşünmeyen ortakların oyları ile kabul edilmiştir.
4. Olağanüstü Genel Kurul çağrı gündeminden de bilindiği gibi genel kurul yapılmasının asıl ağırlığını hazırlanan sözleşme ve eklerinin görüşülerek onaylanması oluşturmaktadır. Ancak, her ortağın okuyarak bilgi sahibi olabilme hakkına, kooperatif ortağı olmasının en doğal koşulu olarak sahip olması gerekirken, bu hakkı yapılan uygulamalarla elinden alınarak bilgi kısıtlamasına gidilmiş, sözleşme ve ekleriyle getirilen hükümleri tam anlamıyla anlaşılıp kavranamadan onaya sunulup kabul edilmesi sağlanmıştır.
Mevcut örneklerine göre pek çok ayırdı ve geçerli mevzuat hükümlerine göre pek çok hukuksuzluğu içeren sözleşmenin incelenen bazı hükümlerinin taşıdığı olumsuzluklar, sizleri bilgilendirebilmek amacıyla aşağıya çıkarılmıştır.
547 PARSEL
Sözleşmenin 8.3 maddesinde hukuki süreci halihazırda devam eden ve mevcut konut arsamızın yaklaşık onda biri büyüklüğündeki 547 parselin, hukuki süreci tamamlandıktan sonra mevcut arsamıza ilaveten yükleniciye verilmesi genel kurulda kabul edilen sözleşme ile birlikte karar altına alınmış olduğundan; verdiğimiz arsalarımıza ilaveten bu alan içinde yapılabilecek 418 konutluk dubleks arsası daha yükleniciye verilmiş olmaktadır. Bu ise emsal büyüklükte bir konut arsası bugünkü bölge rayiç değerlerine göre ortalama 200.000 TL olarak kabul edildiğinde, her ortağın 24.726 TL lık zarara uğratılması anlamı taşımaktadır. Kooperatifimizin bundan önce yapılan hiçbir genel kurulunda 547 parselin devrine ilişkin bir hüküm bulunmamaktadır. Dolayısı ile sözleşmeyi hazırlayan yapılaşma komisyonu ve yönetim kurulu yaptıkları bu uygulama ile 08.08.2010 tarihinde kendilerine sözleşme yapma yetkisi verilen 3.olağanüstü genel kurul karar ve yetkilerinin dışına çıkmışlardır.
ÖDENECEK PARA
Kapalı otopark yapılması halinde her ortaktan 17.500 TL alınması hükmü teknik şartnamenin otoparklar bölümü 20.20 maddesinde bulunmaktadır. Ayrıca yapılacak işlerin kontrollük, yapı denetim ile KDV bedelleri ve tapu harçları da iş sahibi olarak biz ortaklar tarafından ödenmesi, kabul edilen sözleşme hükümleri arasında bulunmakta olup, bu rakamların toplamı bugünkü rayiçlere göre yaklaşık 42 000 TL sını bulmaktadır.
TEMİNAT
Sözleşmenin 2.5 maddesinde işin tahmini bedeli 1.450.000.000 TL (birmilyardörtyüzellimilyon) olarak belirlenmiştir. Ancak verilen bu iş karşılığında yükleniciden herhangi bir teminat alınmasına ilişkin hüküm bulunmamaktadır. Teminat, yüklenicinin iş sahibine karşı olan yükümlülüklerini yerine getirebilmesine karşılık alınacak garanti veya güvence bedeli anlamı taşımaktadır. Dolayısı ile teminat hükmünün sözleşmeye konmaması ile yüklenici tarafından taahhüt edilen işin gerçekleşmemesi veya beklenen sonucun ortaya çıkmaması halinde kooperatifin veya biz ortakların uğrayabileceği zararlar bu durumda yükleniciden alınamayacaktır.
KAT KARŞILIĞI ORANI
Kat karşılığı inşaat sözleşmesi yapma yetkisi şimdiki tarihten yaklaşık beş sene önce yapılan 15. Olağan Genel Kurulunda bile % 40 oranının altında olmamak şartına bağlanmışken ve bugün itibariyle arsanın bulunduğu bölgede arsa sahiplerince yükleniciye kat karşılığı iş verme oranı %45–50 iken, 27.02.2011 tarihinde onaylanan sözleşme ile bu oran artacağı yerde eksiltilerek %20 seviyelerine indirilmiştir. Yükleniciye sözleşmenin 2.3 maddesi gereğince 6279 konut ve tüm ticaret alanları verilmiştir.
KONUT BÜYÜKLÜĞÜ
Kabul edilen sözleşmenin 5.2 maddesinde konut büyüklüğü zemin katlarda 100 m2 diğer katlarda ise 147–150 m2 arasında olacaktır denilmektedir. Kooperatifimizin yönetim kurulu ve yapılaşma komisyonuna sözleşme yapma yetkisi verilen 3.olağanüstü genel kurul kararlarında böyle bir ifadeye yer verilmemiş olup, daire büyüklüğü “en az net 150 m2” olarak ifade edilmiştir. Dolayısı ile sözleşmeyi hazırlayan yapılaşma komisyonu ve yönetim kurulu yaptıkları bu uygulama ile 08.08.2010 tarihinde yapılan 3.olağanüstü genel kurulda alınan karar ve yetkilerin dışına çıkmışlardır.
KONUT EMSALİ
Her iki semtte yapılan inşaatlardan alınan teknik şartnamelerin karşılaştırılmasından görülebileceği ve güncel piyasa rayiçlerinden de anlaşılabileceği gibi; arsalarımızın bulunduğu Beytepe bölgesinde yapılan konutlar ile örnek daire olarak gösterilen İvedik Organize Sanayi Sitesine komşu Serhat Mahallesinde yapılan konutlar arasında inşaat ve malzeme kalitesi açısından büyük fark bulunmaktadır. Serhat mahallesinde yapılan bir örnek dairenin Beytepe gibi çok daha farklı ve buraya göre birkaç katı kadar daha değerli bir yerde yapılacak yere örnek daire örneği ile emsal tutulmaya çalışılması ortakların en az ik katı aleyhine bir uygulamadır. Ayrıca, daha ortada imar planı değişikliği, mimari planlar vb. dâhil hiçbir teknik çalışma yokken şimdiden “bu örnek dairedir” demek sözleşmenin kabul edilebilmesi amacıyla yapılmış etik olmayan bir yönetim davranışıdır.
KONTROL TEŞKİLATI
Kontrol teşkilatlarının nasıl kurulup nasıl çalışacakları geçerli yasal mevzuat hükümlerine göre belirlenmiştir. Ancak sözleşmenin 13.2 maddesiyle kontrol teşkilatının yüklenici ile uyum içerisinde çalışacağı esasına dayanan kabul edilemez bir anlayış getirilmiştir. Böyle olması halinde kontrollüğün çalışması kısıtlanacak, üzerinde baskı oluşacak ve kendi bağımsız iradesiyle karar alabilmesi güçleşecek, özerkliği kaybolacaktır.
KABUL İŞLEMLERİ
Sözleşme ve eki teknik şartnamede kabul işlemlerinin nasıl yapılacağı geçerli mevzuat hükümlerine dayandırılmamıştır. Bayındırlık Bakanlığı Muayene ve Kabul İşleri Yönetmeliğinde ve Bayındırlık Genel Şartnamelerinde kabul komisyonların teşkil edilmesi ile çalışma esas ve usulleri net olarak ortaya konulmuştur. Geçerli mevzuatlarda geçici kabulün iş bitiminden sonra kesin kabulün geçici kabulden bir yıl sonra ayrı ayrı yapılacakları belirtilmişken sözleşmede böyle bir hüküm bulunmamakta, kabul işlemleri tek kabulle geçiştirilip mevzuata dayandırılmadığından bu aşamada karmaşa ve sıkıntıya neden olacaktır.
CEZAİ ŞARTLAR
Sözleşmenin 18 maddesinde, yüklenici inşaatların teslimini geciktirmesi halinde her bir konut için ilk altı ayda, aylık 750 TL, ikinci altı ayda aylık 1000 TL gecikme cezası ödemesi öngörülmüştür. Bu rakamlar bölgedeki bugünkü çok katlı konut kira rayiç rakamlarını yaklaşık olarak yansıtmakta olup, “bu ceza bedelleri iş sonunda günün rayiçlerine göre tekrar hesaplanır” hükmü de maddede yer almadığından, iş teslimi için geçecek yıllarda meydana gelecek enflasyon rakamlarına göre ceza miktarı çok düşük kalacak, teslim yılındaki gerçek rayiçleri yansıtmayacaktır.
Cezalar yaptırım gücünü sağlamak amacıyla sözleşmelere konulan hükümlerdir. Bayındırlık Bakanlığı Tip sözleşmelerinde günlük ceza oranları ihale bedelinin 0,0003 (onbinde üç)’ ü olarak belirlenmiştir. Bu oran Sözleşmede bulunan 1.450.000.000 TL sına uyarlandığında bu işin günlük cezasının 435.000 TL, aylık cezasının 13.050.000 TL olduğu, bu rakamın 3381’ e bölümü ile de bir konut başına düşecek 3860 TL’ sı bulunmaktadır. Bu rakam sözleşmede bulunan 750 TL ile karşılaştırıldığında konulan cezanın geçerli mevzuata göre 5 kat daha az olduğu anlaşılmaktadır.
Ayrıca, sözleşmenin 22. maddesinde iş sahibinin tapudan ferağ etmesi halinde yükleniciye 10 gün içinde 300.000.000 (üçyüzmilyon) TL, ara hak edişler onaylandıktan sonra ferağ etmekten imtina etmesi halinde 10 gün içinde 50.000.000 (ellimilyon)TL, sözleşmeyi haklı sebep olmaksızın fesih etmesi halinde 10 gün içinde 500.000.000 TL cezai şart olarak ödemesi, yüklenicinin ise yükümlülüklerine aykırı davranması, on aydan uzun süreli işi başlamama, geciktirme, iflas, mücbir sebep vb. hallerde ise iş sahibine 50.000.000 TL cezai şart olarak ödemesi hüküm altına alınmıştır. Dolayısı ile tarafların ceza miktarları karşılaştırıldığında iş sahibi aleyhine orantısızlık mevcuttur.
Cezai şartlar ortaklara karşı konmuştur. Aslında yükleniciye karşı konması gerekir. Yüklenici işi yapmazsa veya hatalı yaparsa sözleşmede yükleniciye karşı herhangi bir cezai şart yoktur.
İŞ SÜRESİ
Sözleşmenin 10.maddesinde iş süresi 78 ay (6,5 yıl) olarak verilmiştir. Ancak sözleşmede Bayındırlık ve İskân Bakanlığı Yüksek Fen Kurulu tarafından Ankara da havanın fenne uymayan günleri de süreye ayrıca eklenecektir dendiğinden bu ek süre vermek anlamı taşımakta olup, iş süresini daha da arttıracaktır. Mücbir sebepler dışında yapım ve kabuller etaplar halinde gerçekleşeceğinden bunlar için 17 madde gereğince verilecek ek süreler de düşünüldüğünde iş süresi yaklaşık 10 yıla ulaşabilecektir. 08.08.2010 tarihinde yapılan 3.olağanüstü genel kurulda iş yapım süresi olarak 6 yıl inşaat 1 yıl proje olarak toplam 7 yıllık iş süresi belirlenmiştir. Hazırlanan sözleşme ise bu kararlara aykırılık oluşturmaktadır. Dolayısı ile sözleşmeyi hazırlayan yapılaşma komisyonu ve yönetim kurulu yaptıkları bu uygulama ile 08.08.2010 tarihinde yapılan 3.olağanüstü genel kurulda alınan karar ve yetkilerin dışına çıkmışlardır.
TAPUDA DEVİR
Sözleşmenin 6.5 maddesi gereğince İş sahibinin iş bu taşınmazlara ilişkin inşaat ruhsatlarının alınmasını takip eden yedi gün içinde sözleşme eki tabloda verilen pursantaja göre taşınmazları yükleniciye devretmesi zorunluluğu getirilmiştir. Ancak bu tablo, konut parsellerinde inşaatların belirli bir seviyeye gelindiğinde aşama aşama tapu devrini getirirken, ticaret alanlarının da bulunduğu konut dışı parsellerde inşaat ruhsatını müteakiben bir hafta içinde doğrudan tapu devrini getirmektedir. Bu durum da tapu devirlerinde birinci önceliğin ticaret alanlarının da bulunduğu konut dışı parsellere verildiği anlaşılmaktadır. Konutların ikinci planda kaldığı bu durumda yüklenici üçüncü şahıslara da devir yapabileceğinden karşılaşılacak hukuki sonuçlarda kooperatifin üçüncü şahıslarla karşı karşıya kalabilmesi durumuyla karşılaşılabileceğinden kooperatif ve ortaklar açısından zorluk yaşanabilecek telafisi çok zor ve hatta konut dışı parseller tümüyle kooperatifin mülkiyetinden çıkmış olabilecektir.
DEVİR YASAĞI
Sözleşmenin 8.6 mddesi ile inşaat ruhsatlarının alındığı tarihten itibaren konutlara iskân alınıncaya kadarki zaman aralığında Yüklenicinin satış politikasına menfi etki etmemesi amacıyla üyelik devirlerinin yapılmamasını iş sahibinin yükümlülükleri olarak getirmektedir. Bu kısıtlama uygulanması halinde ortaklara büyük sıkıntı oluşturacaktır.
GİZLİLİK
Sözleşmenin 29. maddesi ile sözleşmeye gizlilik maddesi getirilmiştir. Bu sözleşme bir inşaat sözleşmesidir. İnşaat sözleşmesinin Aleni olması ve tüm ortakların inşaat sözleşmesini bilmesi gerekir. Kooperatiflerin temel ilkelerinden biri demokratikliktir ve bu nedenle tüm ortakların sözleşmeyi bilmesi gerekir. Diğer yandan 1163 Sayılı Kooperatifler Kanunun 24. .maddesine göre “ortakların bilgi edinmek hakkı, ana sözleşme veya kooperatif organlarından birinin kararıyla bertaraf edilemez ve sınırlandırılamaz.” Hükmü vardır. Bu amir hükme göre sözleşmeye gizlilik konulması ve ortakların bilgilendirilmemesi anılan maddeye aykırıdır.
SÖZLEŞME DEĞİŞİKLİĞİ
Diğer yandan sözleşmenin 31.maddesinde noterde yapılmak kaydıyla sözleşme değiştirilebilir hükmü vardır. Bu hükümde son derece de yanlıştır ve ortakların hakkını ortadan kaldırmaktadır. Bütün değişikliklerde genel kurul iradesinin aranması esas olmalıdır.
Saygılarımla arz ederim. …/…/ 2011
Adı Soyadı:
İmza:
|